Tác giả: Nguyễn Hương Ngày đăng: Tháng 4 2, 2025
Mục Lục Bài Viết
BS Bùi Thanh Phong, Quản lý Y khoa vùng 3 – Hồ Chí Minh, Hệ thống tiêm chủng VNVC cho biết: “HPV là virus gây u nhú ở người, có thể lây truyền từ người này sang người khác qua tiếp xúc da kề da, qua quan hệ tình dục bao gồm quan hệ tình dục qua đường âm đạo, hậu môn và miệng. Tiêm vắc xin HPV đủ mũi, đúng lịch có thể giảm nguy cơ nhiễm HPV lên đến trên 90%. Đặc biệt, vắc xin HPV giúp giảm nguy cơ ung thư cổ tử cung hơn 90% và tổn thương tiền ung thư hơn 60%. Do đó, nam và nữ giới từ 9 – 45 tuổi cần chủ động tiêm vắc xin HPV đầy đủ, đúng lịch và càng sớm càng tốt”.
Tiêm vắc xin phòng HPV không yêu cầu thực hiện bất kỳ xét nghiệm nào trước đó. Vắc xin phù hợp cho cả nam và nữ giới trong độ tuổi từ 9 đến 45, không đang mang thai, không có tiền sử dị ứng với bất kỳ thành phần nào của vắc xin, không trong quá trình điều trị các bệnh cấp tính. Tiêm phòng giúp phòng ngừa các bệnh ung thư nguy hiểm do HPV gây ra, bao gồm ung thư cổ tử cung, âm hộ, hầu họng, hậu môn, âm đạo, mụn cóc sinh dục,…
Theo các chuyên gia, việc xét nghiệm HPV trước khi tiêm vắc xin là không cần thiết. Lý do là vì vắc xin vẫn mang lại hiệu quả bảo vệ, bất kể người tiêm đã từng nhiễm HPV trước đó hay chưa. Sau khi hoàn thành đủ liệu trình tiêm chủng, cơ thể sẽ sản sinh ra các kháng thể đặc hiệu chống lại virus, giúp chống lại virus và ngăn ngừa tái nhiễm, đồng thời bảo vệ bạn khỏi các tuýp HPV mà cơ thể chưa từng tiếp xúc.
Ngược lại, kết quả xét nghiệm HPV âm tính không thể đảm bảo rằng cơ thể chưa từng nhiễm virus, bởi HPV có thể tự đào thải khỏi cơ thể sau vài năm. Do đó, kết quả xét nghiệm HPV thực sự không ảnh hưởng đến quyết định có nên tiêm vắc xin hay không. Dù kết quả xét nghiệm như thế nào, việc tiêm vắc xin HPV vẫn vô cùng quan trọng để bảo vệ cơ thể.
Vắc xin HPV kích thích cơ thể sản xuất kháng thể, chủ động bảo vệ khỏi nguy cơ nhiễm mới hoặc tái nhiễm, giảm thiểu nguy cơ mắc các bệnh nguy hiểm liên quan. Với hiệu quả phòng ngừa lên đến 90%, nam và nữ giới từ 9-45 tuổi nên tiêm đầy đủ và đúng lịch vắc xin HPV mà không cần băn khoăn về việc có cần thực hiện bất kỳ xét nghiệm nào trước khi tiêm hay không.
Mặc dù việc xét nghiệm trước khi tiêm vắc xin HPV không phải là yêu cầu bắt buộc đối với hầu hết mọi người, nhưng vẫn có một số trường hợp đặc biệt mà bác sĩ có thể khuyến nghị xét nghiệm.
Dưới đây là những trường hợp cụ thể:
Theo khuyến cáo của các chuyên gia, trước khi tiêm HPV, cần chuẩn bị một số điều sau để đảm bảo quá trình tiêm diễn ra an toàn và hiệu quả:
Bên cạnh việc quan tâm đến việc xét nghiệm trước khi tiêm HPV, việc chăm sóc bản thân sau tiêm chủng cũng đóng vai trò quan trọng trong việc tăng cường sức đề kháng và bảo vệ sức khỏe. Sau khi tiêm vắc xin HPV, bạn cần lưu ý đến một số vấn đề như sau:
Sau khi tiêm vắc xin HPV, người được tiêm nên ở lại cơ sở tiêm chủng ít nhất 30 phút để nhân viên y tế theo dõi. Trong 48 giờ tiếp theo, cần theo dõi sát sao tình trạng sức khỏe tổng thể tại nhà. Vắc xin HPV đã được chứng minh là an toàn và hiệu quả cao cho cả nam và nữ trong độ tuổi từ 9 đến 45.
Một số phản ứng phụ thường gặp sau khi tiêm vắc xin HPV bao gồm sốt nhẹ, đau đầu, mệt mỏi, buồn nôn, tiêu chảy, cũng như đau, sưng, đỏ hoặc ngứa tại vị trí tiêm. Những triệu chứng này thường tự khỏi sau 1-2 ngày. Tuy nhiên, nếu xuất hiện các dấu hiệu bất thường như sưng tấy lan rộng, sốt cao, khó thở, đau ngực hoặc bất kỳ triệu chứng bất thường nào khác, hãy liên hệ ngay với bác sĩ để được tư vấn và xử lý kịp thời.
Dù đã tiêm phòng HPV, việc thực hiện xét nghiệm sàng lọc ung thư cổ tử cung hoặc xét nghiệm HPV định kỳ vẫn rất quan trọng. Các xét nghiệm này giúp phát hiện sớm các bất thường ở cổ tử cung và các dấu hiệu tiền ung thư, từ đó có biện pháp điều trị kịp thời. Tần suất xét nghiệm sẽ được bác sĩ tư vấn cụ thể tùy thuộc vào độ tuổi, yếu tố nguy cơ và khuyến cáo của các tổ chức y tế.
Thông thường, phụ nữ đã tiêm phòng HPV vẫn nên thực hiện xét nghiệm sàng lọc định kỳ thường xuyên. Theo khuyến cáo, phụ nữ nên bắt đầu xét nghiệm từ 21 tuổi và nên khám phụ khoa định kỳ mỗi 6 tháng – 1 năm, sau đó lặp lại trong khoảng thời gian 2, 3 hoặc 5 năm tùy theo tình trạng sức khỏe và chỉ định của bác sĩ.
Đối với phụ nữ trong độ tuổi quan hệ tình dục nên khám phụ khoa 6 tháng – 1 năm/lần. Ở độ tuổi từ 21 – 29, chị em nên làm Pap test khoảng 3 năm một lần hoặc có thể xét nghiệm HPV 3 năm/lần. Từ 30 – 65 tuổi nên làm cả xét nghiệm HPV và Pap smear 5 năm/lần, hoặc có thể thực hiện Pap smear đơn thuần 3 năm/lần. Đây là vấn đề quan trọng cần quan tâm song song với việc tiêm vắc xin HPV.
Để tăng cường hiệu quả của vắc xin HPV, việc xây dựng một chế độ dinh dưỡng khoa học là vô cùng quan trọng. Sau khi tiêm, nên ưu tiên bổ sung đầy đủ các dưỡng chất thiết yếu như vitamin, khoáng chất và chất xơ thông qua việc ăn nhiều rau xanh, trái cây tươi, các loại hạt và ngũ cốc nguyên hạt. Đồng thời, hãy đảm bảo cung cấp đủ nước cho cơ thể mỗi ngày. Ngược lại, nên hạn chế tiêu thụ các thực phẩm chế biến sẵn, đồ ăn nhanh, đồ uống có ga và các loại thức ăn nhiều dầu mỡ, vì chúng có thể gây ảnh hưởng đến sức khỏe tổng thể.
Bên cạnh việc xây dựng chế độ dinh dưỡng khoa học, việc tập luyện thể dục đều đặn và ngủ đủ giấc sau khi tiêm HPV cũng đóng vai trò vô cùng quan trọng. Tập thể dục giúp tăng cường hệ miễn dịch, hỗ trợ cơ thể sản xuất kháng thể chống lại HPV hiệu quả hơn. Bên cạnh đó, ngủ đủ giấc giúp cơ thể phục hồi năng lượng, giảm stress và tăng cường hệ miễn dịch tự nhiên.
Khuyến cáo y khoa: Các bài viết của Phòng khám Đa khoa Phương Nam chỉ có tính chất tham khảo, không thay thế cho việc chẩn đoán hoặc điều trị y khoa.
Nguồn tham khảo: Cervical Cancer Screening. (2024, May 17). Cancer.gov. https://www.cancer.gov/types/cervical/screening